Sabah fondötenini sürerken, allığını uygularken ya da maskaranı sürerken kullandığın araçların ne kadar temiz olduğunu en son ne zaman düşündün? Makyaj fırçaları, süngerler ve ürünlerin kendisi, her gün yüzünle temas eder. Bu temas sırasında cildinin yağını, ölü hücrelerini ve mikroorganizmalarını taşır, saklar ve sonra yeniden cildine geri getirir.
Araştırmalar ne gösteriyor?
Journal of Applied Microbiology'de 2020 yılında yayımlanan bir çalışma, kullanıcılardan toplanan kullanılmış makyaj ürünlerini mikrobiyolojik açıdan inceledi. Ruj, eyeliner, maskara, dudak parlatıcısı ve makyaj süngerlerinden oluşan örneklerin büyük çoğunluğunda bakteri bulundu. Makyaj süngerleri, en yüksek kirlilik düzeyine sahip grup olarak öne çıktı ve kullanıcıların büyük çoğunluğunun süngerlerini hiç temizlemediği bildirildi. Pek çok ürünün son kullanma tarihinin de geçmiş olduğu görüldü.
Bu bulgu tek başına panik yaratmamalı; cildimiz zaten mikroorganizmalarla birlikte yaşıyor. Ancak araştırmacılar, kontamine ürünlerin özellikle göz çevresinde, açık yaralarda ya da bağışıklığı zayıf kişilerde sorunlara yol açabileceği konusunda uyarıyor.
Makyaj fırçan her gün cildine dokunur, cildinin izlerini taşır ve onları sabah yeniden yüzüne getirir. Temizliği ihmal etmeye gelmez.
Koruyucular neden önemli?
Kozmetik ürünler, açıldıkları andan itibaren havayla, parmaklarla ve uygulama araçlarıyla temas eder. Contact Dermatitis dergisinde yayımlanan bir derleme, kozmetiklerin mikrobiyal kontaminasyonunu önlemek için koruyuculara ihtiyaç duyulduğunu, kontamine ürünlerle ilişkili enfeksiyon vakalarının bildirildiğini ve bu nedenle hem doğru koruma sisteminin hem de doğru kullanımın önemli olduğunu anlatır. Aynı derleme, bazı koruyucuların hassas kişilerde alerjik tepkiye yol açabileceğini de not eder; yani iyi bir formül, bu iki ihtiyaç arasında dengeyi gözetmelidir.
Makyaj araçları cildi nasıl etkiler?
- Mikrobiyal yük: Kirli fırçalar, cildin yerleşik topluluğuna yabancı ya da aşırı çoğalmış mikroorganizmaları taşıyabilir.
- Tıkanma: Fırçalarda biriken eski ürün, yağ ve ölü hücreler gözeneklere geri taşınabilir.
- Tahriş: Sertleşmiş, kirli kıllar cildi mekanik olarak tahriş edebilir ve bariyere zarar verebilir.
- Göz çevresi riski: Paylaşılan ya da eski maskara ve eyelinerlar göz çevresinde tahriş ve enfeksiyon riskini artırabilir.
Makyaj fırçası ve süngeri nasıl temizlenir?
- Sıvı ve krem ürün fırçalarını haftada bir yıka.
- Pudra fırçalarını iki haftada bir yıkamak çoğu zaman yeterlidir.
- Makyaj süngerlerini her kullanımdan sonra yıka ve tamamen kurumaya bırak; nemli sünger mikroorganizmalar için ideal bir ortamdır.
- Yıkamak için ılık su ve nazik bir şampuan ya da yüz temizleyicisi kullan; avuç içinde köpürterek kılların arasını temizle.
- Fırçaları kıl kısmı aşağı bakacak ya da yatay şekilde kurut; suyun sapın içine kaçması kılları gevşetir.
- Süngerleri genellikle her üç ayda bir, yıpranmışsa daha erken yenile.
Ürünlerin ömrü
Ürün ambalajlarındaki açık kavanoz simgesi ve yanındaki sayı, ürünün açıldıktan sonra kaç ay kullanılabileceğini gösterir. Genel bir rehber olarak:
- Maskara ve sıvı eyeliner: yaklaşık 3 ay
- Sıvı fondöten ve kapatıcı: yaklaşık 6 ila 12 ay
- Ruj ve dudak kalemi: yaklaşık 12 ay
- Pudra ürünleri: genellikle daha uzun ömürlüdür, ama koku, renk ya da doku değiştiyse kullanma.
- Göz enfeksiyonu geçirdiysen, o dönemde kullandığın göz makyajı ürünlerini yenile.
Makyajını sevebilirsin; cildini korumanın yolu ondan vazgeçmek değil, temizliği ve rutini doğru kurmaktır.
Akşam makyaj temizliği
Makyajla uyumak, cildin gece onarım sürecini zorlar ve gözeneklerde birikime yol açabilir. Akşam temizliği ise nazik olmalıdır. Sert ovma, alkol içeren silme mendilleri ve günde birkaç kez tekrarlanan agresif temizlik, bariyeri ve mikrobiyal dengeyi zorlayabilir.
- Göz makyajını ayrı bir temizleyiciyle, pamuğu birkaç saniye bekletip nazikçe silerek çıkar.
- Yoğun ya da suya dayanıklı makyajda önce yağ bazlı bir temizleyici, ardından nazik bir yüz temizleyicisi kullanabilirsin.
- Hafif makyaj günlerinde tek bir nazik temizlik genellikle yeterlidir.
- Temizlik mendilleri acil durumlar içindir; düzenli kullanımda sürtünme yaratabilir ve kalıntı bırakabilir.
- Temizlikten sonra bariyeri destekleyen bir nemlendirici kullan; prebiyotik içerikli bir formül mikrobiyal dengeyi desteklemeye yardımcı olabilir.
Makyaj temizleme yağı mı, misel su mu?
İkisi de nazik birer seçenek; fark makyajın yoğunluğunda. Suya dayanıklı maskara, yoğun fondöten ve güneş koruyucu için temizleme yağı ya da balm makyajı daha kolay çözer; ardından nazik bir yüz temizleyicisiyle yıkamak kalıntıyı alır. Hafif makyajda misel su pratik bir ilk adımdır, ama yüzeyde kalıntı bırakmaması için sonrasında yüzü durulamak ya da hafif bir temizleyiciyle yıkamak iyi olur. Hangisini seçersen seç, ovmadan, pamuğu bekleterek temizle ve nemlendirerek bitir.
Küçük ama önemli alışkanlıklar
- Makyaj ürünlerini ve fırçaları başkalarıyla paylaşma.
- Mağazalarda test ürünlerini doğrudan yüzüne ve gözüne uygulama.
- Ürünleri banyo gibi sıcak ve nemli ortamlarda değil, serin ve kuru bir yerde sakla.
- Kavanoz ürünlerde parmak yerine temiz bir spatula kullan.
- Sivilceli bölgelerde kullandığın aracı diğer bölgelerden ayrı tutmayı düşünebilirsin.
Yüzüne dokunan diğer yüzeyler
Cildinin mikrobiyal dengesini etkileyen tek şey makyaj araçları değil. Gün içinde yüzüne dokunan her yüzey, aynı mantıkla değerlendirilebilir. Telefon ekranı, yanağına ve çene hattına sık sık temas eder; düzenli olarak silmek iyi bir alışkanlıktır. Yastık kılıfları gece boyunca yüzünle temas eder ve cilt yağını, nemlendirici kalıntısını ve saç ürünlerini biriktirir; haftada en az bir ya da iki kez değiştirmek önerilir.
Eller ise belki de en önemli yüzeydir. Gün içinde yüzüne ne kadar sık dokunduğunu fark etmek, sivilceli dönemlerde özellikle önemlidir. Makyaj yapmadan ya da cilt bakımı uygulamadan önce ellerini yıkamak, temiz araçlar kadar fark yaratır.
Fırçaları ne zaman yenilemeli?
İyi bakılan kaliteli fırçalar uzun yıllar kullanılabilir. Ancak kıllar dökülmeye başladıysa, şeklini kaybettiyse, yıkamaya rağmen kötü kokuyorsa ya da cildine sert gelmeye başladıysa yenileme zamanı gelmiştir.
Fırçalarını yenilerken eskilerini hemen atmak yerine vücut ürünleri ya da ev içi işler için ayırabilirsin. Yüzün için ise her zaman temiz, yumuşak ve formunu korumuş araçlar kullanmak, cildine gösterebileceğin küçük ama değerli bir özendir. Unutma, iyi bir makyajın sırrı yalnızca ürünlerde değil, onları uygulayan araçların temizliğinde de saklıdır.
Akılda kalsın
Makyaj bir ifade biçimidir ve keyifle kullanılabilir. Cildini korumak için yapman gereken, ondan vazgeçmek değil; fırçalarını düzenli temizlemek, ürünlerinin ömrüne dikkat etmek ve her akşam nazik bir temizlikle günü kapatmak. Bu küçük alışkanlıklar, cildinin mikrobiyal dengesini korumanın en sade yollarından biri.
Bu rutini kurarken işine yarayabilir
EcoProbiotic bakım serisi ↗
TemizlemePrebiyotikli Yüz Temizleme JeliMakyajı ve günün kirini nazik bir köpükle alır; temizlerken cilt bariyerini de destekler. Sabah ve akşam.İncele ↗
NemlendirmePrebiyotikli Cilt KremiCildi nemlendirir ve bariyerin onarımına yardımcı olur. Tüm, kuru ve yağlı cilt için üç ayrı formülü var.İncele ↗Kaynaklar
- 1.Microbiological study of used cosmetic products: highlighting possible impact on consumer health
Bashir A, Lambert P · Journal of Applied Microbiology · 2020 · doi:10.1111/jam.14479
Kullanılmış makyaj ürünlerinin büyük çoğunluğunda bakteri bulundu; makyaj süngerleri en çok kirlenen grup oldu.
- 2.Contamination versus preservation of cosmetics: a review on legislation, usage, infections, and contact allergy
Lundov MD, Moesby L, Zachariae C, Johansen JD · Contact Dermatitis · 2009 · doi:10.1111/j.1600-0536.2008.01501.x
Kozmetiklerde kontaminasyonun önlenmesi için koruyucuların gerekli olduğunu ve kontamine ürünlerle ilişkili enfeksiyonların bildirildiğini derledi.
- 3.Microbiome in healthy skin, update for dermatologists
Dréno B, Araviiskaia E, Berardesca E, Gontijo G, Sanchez Viera M, Xiang LF ve ark. · Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology · 2016 · doi:10.1111/jdv.13965
Cilt mikrobiyomunun korunmasında nazik temizlik ve bariyer odaklı bakımın önemini vurguladı.
- 4.The human skin microbiome
Byrd AL, Belkaid Y, Segre JA · Nature Reviews Microbiology · 2018 · doi:10.1038/nrmicro.2017.157
Cildin yerleşik mikrobiyal topluluğunun yapısını ve dengesinin önemini derledi.




